Grafika po lewej stronie wyszukiwarki Grafika po prawej stronie wyszukiwarki

Sprawdź gdzie kupić

Objawy ząbkowania

Objawy ząbkowania

Proces wyrzynania obejmuje długotrwałe, bardzo dynamiczne zmiany zachodzące w jamie ustnej, dotyczące samego zęba oraz tkanek otaczających.

Ząbkowaniu mogą towarzyszyć objawy ogólne i miejscowe wpływające negatywnie na jakość życia. To trudny okres dla dziecka i rodziców.

Najczęstsze objawy ząbkowania

  • Ból i dyskomfort
  • Ucisk i parcie w szczękach
  • Spuchnięte i obolałe dziąsła, stan zapalny
  • Rozdrażnienie i płacz
  • Kapryszenie, zmiany nastroju
  • Gorączka oraz objawy przypominające przeziębienie
  • Zwiększona produkcja śliny i ślinienie się
  • Zaburzenia snu, bezsenność
  • Zmniejszony apetyt

Ból i dyskomfort, ucisk i parcie w szczękach, proces zapalny obejmujący spuchnięte dziąsła – wszystkie te czynniki powodują, że dziecko bywa rozdrażnione, płaczliwe i kapryśne. Nie chce spać i ma zmniejszony apetyt, bardzo się ślini. Czasami może pojawić się gorączka lub objawy przypominające przeziębienie. Niektóre z nich są rzeczywiście bezpośrednio związane z procesem wyrzynania się zębów, jednak część z nich świadczy raczej o istnieniu ogólnego problemu zdrowotnego, który występuje w tym samym czasie co ząbkowanie i może wpłynąć na jego przebieg lub nie, albo po prostu są fizjologicznym objawem związanym z dojrzewaniem dziecka (np. ślinienie się lub wkładanie do ust rąk i przedmiotów).

Objawy ząbkowania częściej obserwuje się podczas wyrzynania zębów siecznych w drugim półroczu życia dziecka, tj. w okresie, gdy zanikają przeciwciała nabyte od matki. Wydaje się, że są bardziej nasilone w przypadku jednoczesnego wyrzynania się kilku zębów.

Dlaczego ząbkowanie boli?

Wzrost i wyrzynanie się zębów powodują przerwanie ciągłości tkanek. Dyskomfort i ból powstają w wyniku podrażnienia odsłoniętych zakończeń nerwowych, na przykład podczas ssania, picia czy gaworzenia.

Dlaczego ząbkowane boli

Warto wiedzieć o tym, że…

Ząbkowanie to proces charakteryzujący się cyklem okołodobowym. Nasila się w późnych godzinach wieczornych, między 22.00 a 24.00, a osłabia po północy. Objawy pojawiają się najczęściej się w ciągu
8-dniowego okna wyrzynania zęba, tj. w ciągu 4 dni przed ukazaniem się zęba w jamie ustnej, w dniu jego ukazania się i 3 dni po wyrznięciu.

Ząbkowane - cykl okołodobowy
5 dzień przed ukazaniem się zęba

Dni przed
ukazaniem się
zęba

Dni przed ukazaniem się zęba

Dzień
ukazania się
zęba

Dzień ukazania się zęba

Dni po 
ukazaniu się
zęba

Dni po ukazaniu się zęba

4 dzień po ukazaniu się zęba
Piąty dzień po ukazaniu się zęba

kropka

Ślinienie wzmaga się w okresie ząbkowania, ponieważ dyskomfort odczuwany przez dziecko i wkładanie do ust przedmiotów lub rąk dodatkowo stymuluje wydzielanie śliny, choć jego faktyczne podłoże jest inne. W wieku ok. 3 miesięcy na skutek rozwoju i powiększenia gruczołów ślinowych zwiększa się ilość wydzielanej śliny. Jednak ze względu na jeszcze niedojrzałe mechanizmy kontroli nerwowo-mięśniowej dziecko nie połyka śliny, dlatego wypływa ona z jego jamy ustnej. Ślinienie się jest więc fizjologicznym zjawiskiem u dziecka, które zwykle utrzymuje się do ukończenia 18.–24. miesiąca życia. Wypływanie śliny ma natomiast związek z występowaniem osutki na policzkach, brodzie i szyi. Należy utrzymywać w suchości skórę twarzy i szyi dziecka.

kropka

Wkładanie do ust rąk i przedmiotów daje niemowlakowi przyjemność i jednocześnie stanowi metodę poznawania świata szczególnie między 6. a 9. miesiącem życia, pokrywa się z okresem pojawiania się pierwszych zębów.

kropka

Wyrzynaniu się zębów może także towarzyszyć zasinienie dziąsła związane z wylewem krwi z naczynia uszkodzonego ostrym brzegiem wyrzynającego się zęba, które najczęściej ulega samoistnemu odbarczeniu w momencie ukazania się zęba. Wymaga to jednak obserwacji, ponieważ może być jednym z objawów torbieli wyrzynającego się zęba. Większość torbieli zanika samoistnie. Powiększanie się zmiany, jej uszkodzenie lub zakażenie wymaga konsultacji lekarza dentysty i leczenia chirurgicznego polegającego na jej odbarczeniu i odsłonięciu wyrzynającego się zęba.

kropka

Mimo powszechnego przekonania, że ząbkowanie może być przyczyną podwyższenia temperatury ciała to jej wzrost do wartości >38,5°C nie można uznać za objaw związany z fizjologiczną erupcją zęba. W przypadku jej wystąpienia konieczna jest diagnostyka w kierunku infekcji ogólnoustrojowej lub miejscowej, na przykład związanej z utrudnionym wyrzynaniem się zęba.

Referencje

Strzałka w górę

Na podstawie:

Instrukcja użycia Anaftin® Baby Żel na ząbkowanie (09.2016).

Olczak-Kowalczyk D, Sawiec P. Medycyna Praktyczna – Pediatria 4/2018:1–6.

http://www.aloclairplus.co.uk/file-manager/information-leaflets/ALOCLAIR-GEL-Milan-FINAL.pdf (10.2021); obserwacja dzieci od 2. m.ż. do 8. r.ż., u których stosowano żel.

https://www.mp.pl/pediatria/artykuly-wytyczne/artykuly-przegladowe/190753,zabkowanie-fakty-i-mity (10.2021).

Boguszewska-Gutenbaum H, Janicha J. Pediatria po dyplomie 2017:70–4.

Turska-Szybka A. Świat Medycyny i Farmacji 2016;1191860:40–3.